Kilka faktów o ziemniakach

Czyli bulwach, które bardzo często pojawiają się na naszych stołach.

Są tak powszechne, że często traktujemy je po macoszemu. Bo przecież cóż ciekawego może być w zwykłym ziemniaku? Wbrew pozorom to warzywo może niejednego zaskoczyć. Nie każdy zdaje sobie sprawę, że w Polsce głównym źródłem witaminy C są właśnie ziemniaki! Co jeszcze kryje w sobie ziemniak?

Ziemniaki są niskokaloryczne

Podobnie jak inne warzywa. Nawet zawartość skrobi nie wpływa znacząco na ich kaloryczność. 100 g ugotowanych ziemniaków to niecałe 80 kcal. Przykładowo taka sama ilość ugotowanego makaronu ma dwa razy więcej kcal. Bardzo ważne jest w jakiej postaci będą spożywane. Ugotowane lub pieczone w mundurkach będą najmniej kaloryczne. Dodatek masła i mleka do tłuczonych ziemniaków znacznie podniesie ich kaloryczność. Oczywiście najwyższą wartość energetyczną będą miały ziemniaki smażone w głębokim tłuszczu.

Ziemniaki dostarczają do organizmu błonnik i białko

Bulwy ziemniaka to nie tylko skrobia. W środku obecne są również lekkostrawne węglowodany, w tym spore ilości błonnika. Frakcja błonnika obecna w ziemniakach działa łagodniej i nie podrażnia błony śluzowej jelit, tak jak robią to surowe otręby i płatki górskie. Najwięcej błonnika zawiera skórka oraz jej okolice, dlatego najkorzystniej i najzdrowiej jest przygotowywać je w mundurkach. Produkty pochodzenia roślinnego często nie są utożsamiane z białkiem. Większość z nich zawiera znikome ilości tego składnika. W przypadku ziemniaków zawartość ta jest wyższa niż u innych warzyw. Dodatkowo białko ziemniaka jest jakościowo bardzo zbliżone do białka sojowego, które jest uznawane za najbardziej wartościowe białko roślinne.

Witaminy i składniki mineralne w ziemniakach

Ziemniaki są dobrym źródłem wspomnianej wcześniej witaminy C. Ogólna zawartość witaminy w ziemniakach nie jest zbyt wysoka (są znacznie lepsze źródła np. papryka, natka pietruszki, porzeczki, owoce dzikiej róży czy acerola), ale typowa ilość spożywana podczas obiadu może pokryć całodzienne zapotrzebowanie na tą witaminę. Największą zawartością witaminy C charakteryzują się młode ziemniaki. Podczas przechowywania ilość kwasu askorbinowego stopniowo się zmniejsza. Oprócz witaminy C w bulwach ziemniaka obecne są również witaminy z grupy B, które korzystnie wpływają na przemiany metaboliczne oraz układ pokarmowy i nerwowy.

Oprócz witamin ziemniaki zawierają również składniki mineralne takie jak magnez, potas, fosfor, wapń, żelazo,  sód i cynk. Są one odpowiedzialne za prawidłową pracę układu pokarmowego, niwelują negatywne skutki stresu, poprawiają kondycję skóry, zapobiegają skurczom mięśni oraz wspomagają wzrok.

Ziemniaki łagodzą ból i poparzenia

Ugotowane i rozgniecione bulwy z powodzeniem można stosować jako okłady na bolące miejsca. Jeszcze ciepłe należy włożyć do płóciennego woreczka i przyłożyć na bolące miejsce. Ziemniaczane okłady są skuteczne przy bólach reumatycznych, a także przy bólach brzucha i ucha.

W przypadku migreny pomogą okłady z surowych ziemniaków pokrojonych w plastry i przyłożonych do skroni. Okłady można stosować również na zasinione miejsca, ponieważ przyspieszają ich znikanie. Z ziemniaków można przygotować jeszcze maseczkę, którą można stosować na poparzenia, wypryski i trądzik, odmrożenia, a nawet na liszaje.

Ziemniaki, a choroby

Ze względu na wysoką strawność i wartość odżywczą gotowanie ziemniaków jest polecane zarówno osobom chorym jak i wracającym do zdrowia po różnych chorobach. Szczególnie dotyczy to osób cierpiących na schorzenia układu pokarmowego. W medycynie naturalnej wrzody żołądka, nadciśnienie oraz artretyzm leczy się poprzez regularne spożywanie soku z surowego ziemniaka. Uważa się, że wywar z gotowanych ziemniaków ze skórką lub z samych obierek skutecznie rozpuszcza kamienie nerkowe i żółciowe.

Typy ziemniaków

Jak do tej pory znanych jest 10 tysięcy odmian ziemniaków. W Polsce zarejestrowanych jest ich prawie 130. Odmiany różnią się między sobą wielkością i kolorem bulw, smakiem oraz terminem zbioru. Jednak od odmiany ważniejszy jest typ, ponieważ dzięki niemu wiadomo do jakich potraw najlepiej nadają się dane ziemniaki. Ustalono podział wyróżniający cztery typy ziemniaków oznaczonych kolejnymi literami alfabetu.

  • Typ A to ziemniaki twarde i wilgotne o niskiej zawartości skrobi. Inaczej nazywa się je ziemniakami sałatkowymi. Są doskonałe do gotowania w mundurkach, pieczenia, na grilla i jak sugeruje nazwa do sałatek.

  • Typ B to ziemniaki o średniej twardości i zawartości skrobi, nie rozsypujące się podczas gotowania. Nazywane ogólnoużytkowymi. Nadają się do gotowania, duszenia, pieczenia i smażenia.

  • Typ C zawiera spore ilości skrobi i jest nazywany ziemniakiem mączystym. Charakteryzuje się jasnym i sypkim miąższem. Przeznaczony do dań mączystych takich jak kopytka, pyzy, kluski śląskie. Ten typ świetnie sprawdzi się podczas przygotowywania placków, puree oraz farszów (sprawdź przepis na placki ziemniaczane). 

Nie tylko egzotyczne warzywa i owoce są zdrowe i warte naszej uwagi. To właśnie produkty, które spożywamy najczęściej mają na największy wpływ na nasz organizm oraz na nasze zdrowie.Wbrew pozorom pospolite ziemniaki to całkiem ciekawy i intrygujący produkt, który bardzo często jest niedoceniany. Niewiele osób zdaje sobie sprawę z jego właściwości i możliwości wszechstronnego wykorzystania, w tym również zewnętrznego.

Sprawdź także jak przygotować pyszne ciasto na pierogi.